Στις 10 Νοεμβρίου του 1969 έφυγε από τη ζωή ο μουσικοσυνθέτης Σπήλιος Μεντής. Του «ελαφρού» τραγουδιού. Άγνωστος σε πολλούς και λιγότερο προβεβλημένος, σε σύγκριση με τους άλλους ομοτέχνους του στη δεκαετία του 50. Ο Σπήλιος Μεντής, πατέρας της γνωστής ηθοποιού Νένας Μεντή, είχε γεννηθεί το 1912. Έγραψε γύρω στα 70 - 80 τραγούδια, τα πιο πολλά σε στίχους δικούς του, αλλά και σε ποίηση Ρίτσου, Ελύτη, Λόρκα. Όπως μαρτυρεί η κόρη του, ο πατέρας της «είχε απώθηση για το λαΐκό τραγούδι».Δημόσιος υπάλληλος στο επάγγελμα, άρχισε να γράφει τραγούδια πριν το 1950. Το πρώτο του τραγούδι, η «Κανελιά» με τη Σοφία Βέμπο, δισκογραφήθηκε το 1956, ενώ ο Σπήλιος Μεντής διακρίθηκε τόσο στο Φεστιβάλ Αθηνών του 1960 με το δεύτερο βραβείο στο «Καλοκαιράκι» όσο και στο Φεστιβάλ Θεσσαλονίκης πέντε χρόνια αργότερα, επίσης με το δεύτερο βραβείο, για το «Φτωχόπαιδο της γειτονιάς» σε ποίηση Γιάννη Ρίτσου, αμφότερα τραγουδισμένα από τη Γιοβάννα.
Ο συνθέτης Κώστας Μυλωνάς, στην «Ιστορία του ελληνικού τραγουδιού», αναφέρει σχετικά: «Με μουσικό ύφος που δε θυμίζει τίποτα από τη δουλειά των προηγούμενων συναδέλφων του και δεν έχει καμιά απολύτως σχέση με τους χορευτικούς ρυθμούς και τις μελωδίες της ξένης μουσικής, ο Μεντής κλείνει μέσα στα τραγούδια του το σπέρμα της ανανέωσης, που αργότερα θα ολοκληρωθεί στη δεκαετία του 60 με το Μάνο Χατζιδάκι και το Μίκη Θεοδωράκη».Και συνεχίζει:
«Η μουσική του γραφή κάνει μεγάλη εντύπωση, γιατί έχει μια παρθενικότητα, καθώς οι στρωτές και εμπνευσμένες μελωδίες του παντρεύονται ιδανικά με τους ελληνικούς ρυθμούς με τρόπο ευρηματικό και πρωτότυπο».
Ας δούμε πως συστήνει το Σπήλιο Μεντή η Αφροδίτη Μάνου στο ένθετο ενός δίσκου της με δικά του τραγούδια:«Ο εφοριακός μουσικοσυνθέτης με τη μικρούλα πίκρα, εκτός από κάποια άλλη ποίηση, αλλιώς μελοποιημένη, μας γνώρισε κυρίως τραγούδια πάνω σε δικούς του στίχους. Η μελαγχολία της ελληνικής επαρχίας, όπως την έζησε ο ίδιος κι όπως την είδε σιωπηλή κι ακίνητη στις ποιητικές φωτογραφίες του Καρυωτάκη, τον άγγιξε βαθιά. Η ρουτίνα και η πλήξη στην πόλη ή το χωριό, αλλά και ο έρωτας και, εν τέλει, η αγάπη για τη ζωή μέσα στη ματαιότητα και την καθημερινότητά της ήταν τα προσφιλή του θέματα. Οι μελωδίες του στέρεες και καλοδουλεμένες, με μια ανάπτυξη που, πολλές φορές, ξαφνιάζει ακόμα και τον τραγουδιστή. Οι ρυθμοί του, άλλοτε καθαρά ελληνικοί, άλλοτε πιο ευρωπαϊκοί, πάντοτε απλοί και στρωτοί».
Ο δίσκος «Θ ακούσετε τραγούδια του Σπήλιου Μεντή με την Αφροδίτη Μάνου» κυκλοφόρησε το 1992 και σ αυτόν η Μάνου ηχογράφησε, σε δεύτερη εκτέλεση, δεκαπέντε τραγούδια. Εκεί συμμετείχαν ο Λουκιανός Κηλαηδόνης, η Μαρία Δημητριάδη και η Νένα Μεντή. Πέρα από τα τραγούδια του Μεντή, στο δίσκο υπάρχουν και τρία μελοποιημένα απ τον ίδιο ποιήματα του Γιάννη Ρίτσου: «Κίτρινο φθινόπωρο», «Ο παγωτατζής» και «Το εξοχικό κεντράκι». Να αναφερθεί, αφορμής δοθείσης, πως ο Μεντής ασχολήθηκε ιδιαίτερα με την ποίηση του Ρίτσου και μελοποίησε αρκετά ποιήματά του.Και κάτι ακόμα: ο Γιάννης Ρίτσος έφυγε από τη ζωή μια μέρα μετά το Σπήλιο Μεντή -Νοέμβρη μήνα- με διαφορά, όμως, 21 χρόνων: στις 11 Νοεμβρίου του 1990.
