ΟΤΑΝ Η ΛΕΝΑ ΠΛΑΤΩΝΟΣ ΣΥΝΑΝΤΗΣΕ ΤΟΝ ΜΑΝΟ ΧΑΤΖΙΔΑΚΙ

ΟΤΑΝ Η ΛΕΝΑ ΠΛΑΤΩΝΟΣ ΣΥΝΑΝΤΗΣΕ ΤΟΝ ΜΑΝΟ ΧΑΤΖΙΔΑΚΙ

Γεννήθηκαν με διαφορά δύο ημερών.

Γεννήθηκαν με διαφορά δύο ημερών. Ο Μάνος Χατζιδάκις στις 23 του Οκτώβρη του 1925 στην Ξάνθη και η Λένα Πλάτωνος στις 21 Οκτωβρίου του 1951 στο Ηράκλειο της Κρήτης.
«Η μητέρα μου ήταν από την Αδριανούπολη, κόρη του Κωνσταντίνου Αρβανιτίδη, και ο πατέρας μου απ την Μύρθιο της Ρεθύμνου, απ την Κρήτη», γράφει ο Μάνος Χατζιδάκις. Και συνεχίζει: «Προσπάθησα όλον το καιρό που μέναμε στην Ξάνθη να γνωρίσω σε βάθος τους γονείς μου και να εξαφανίσω την αδελφή μου. Δεν τα κατάφερα και τα δύο. Έτσι μετακομίσαμε το 32 στην Αθήνα Άρχιζα να ζω και να εκπαιδεύομαι στην πρωτεύουσα ενώ παράλληλα σπούδαζα τον έρωτα και την ποιητική λειτουργία του καιρού μου.».


Στην Αθήνα μεγάλωσε και η Λένα Πλάτωνος. Στο Ωδείο Αθηνών σπούδασε, προτού φύγει με υποτροφία για μουσικές σπουδές στο εξωτερικό. Ο πατέρας της, Γεώργιος Πλάτων, ήταν γνωστός συνθέτης και πρώτος πιανίστας στην Εθνική Λυρική Σκηνή.
Χατζιδάκις και Πλάτωνος συναντήθηκαν για πρώτη φορά προς τα τέλη της δεκαετίας του 70. Η Πλάτωνος μόλις είχε επιστρέψει στην Ελλάδα από το Βερολίνο με τον τότε σύζυγό της Δημήτρη Μαραγκόπουλο και ο Χατζιδάκις είχε αναλάβει από το 1975 τη διεύθυνση του Τρίτου Προγράμματος. Αφορμή, η «Λιλιπούπολη».



Ο λόγος στη Λένα Πλάτωνος:
«Παραγωγός ήταν η Ελένη Βλάχου και στίχους έγραφαν η Ρεγγίνα Καπετανάκη και η Μαριανίνα Κριεζή Δίνουν μερικά τραγούδια στο Δημήτρη, που όμως είχε κι άλλες δουλειές. Έτσι, του προτείνω να φτιάξω εγώ τα μισά και να βάλει το δικό του όνομα. Και γιατί να μη σε προτείνω κι εσένα στην ομάδα; μου απαντά. Ωχ, ο Μαραγκόπουλος μας φέρνει τη γυναίκα του! είπαν αυτοί στην αρχή. Αλλά όταν τους πάω τα τρία πρώτα Το Τσιφτετέλι της γρίπης, το Περνά-περνά η ώρα και τις Μέρες της βδομάδας- ενθουσιάζονται.
Φωνάζουμε και το Χατζιδάκι, που με ήξερε σαν πιανίστρια, ακούει το Τσιφτετέλι της γρίπης και, μπροστά σε όλους, λέει του Δημήτρη Μαραγκόπουλε, σ έφαγε η γυναίκα σου!. Η αλήθεια είναι ότι ο Χατζιδάκις μου είχε αδυναμία μεγάλη και παρακολουθούσε στενά την εξέλιξή μου
Δεν μπορούσαμε να φανταστούμε πόσος κόσμος άκουγε φανατικά τη Λιλιπούπολη -παιδιά που αργούσαν να πάνε στο σχολείο, φοιτητές, εργαζόμενοι στις δουλειές τους. Το εισπράξαμε το καλοκαίρι του 80, όταν -λίγο αφότου έφυγε ο Μάνος από το Τρίτο- οργάνωσε συναυλία με τα τραγούδια της Λιλιπούπολης, στο πλαίσιο του Μουσικού Αυγούστου στο Ηράκλειο της Κρήτης. Το τι κόσμος ήρθε εκεί και πόσο παράταιρος κόσμος ήρθε δε λέγεται. Το θέατρο φίσκα!» (Από συνέντευξη στη «Ναυτεμπορική»).

Τι ήταν η «Λιλιπούπολη»; «Γέννημα μιας φιλελεύθερης και πειραματικής ραδιοφωνίας από τη μία, και από την άλλη μιας ομάδας νέων ανθρώπων με πολύ ταλέντο που συγκεντρώθηκαν στο Τρίτο και δούλεψαν ελεύθερα, με κέφι, με αξιοπρέπεια και αυτοσεβασμό» (Μάνος Χατζιδάκις). Αναμενόμενο ήταν, όπως καθετί καινούργιο και αντισυμβατικό, να προκαλέσει αντιδράσεις. «Ίσως γιατί πρώτη φορά κάποιοι μιλούσαν στα παιδιά υπεύθυνα με καθαρή ποιητική γλώσσα». Όπως και να χει, η «Λιλιπούπολη» την είχε κάνει τη «ζημιά». Άλλαξε το τοπίο, είπε τις αλήθειες της κι έδωσε βήμα ελεύθερης έκφρασης σε τόσους νέους καλλιτέχνες. Έγραψε ιστορία και αποτελεί έκτοτε σημείο αναφοράς. Αυτονόητο είναι πως αν δεν υπήρχε ο Χατζιδάκις στο «Τρίτο» δε θα υπήρχε όλο αυτό το δημιουργικό και άκρως επιτυχημένο εγχείρημα της «Λιλιπούπολης». Με το ραδιοφωνικό της τέλος, κυκλοφόρησε και ο δίσκος με τα τραγούδια της Λένας Πλάτωνος, του Δημήτρη Μαραγκόπουλου και του Νίκου Κυπουργού, σε στίχους της Μαριανίνας Κριεζή.

Τρία χρόνια μετά τη «Λιλιπούπολη», η Λένα Πλάτωνος παρουσίασε «Το 62 του Μάνου Χατζιδάκι», που κυκλοφόρησε για πρώτη φορά τον Οκτώβριο του 1983. Μια ιδιαίτερη δισκογραφική εργασία με έντεκα τραγούδια (συν ένα οργανικό) του συνθέτη, όπως τα διασκεύασε η Λένα Πλάτωνος και τα τραγούδησε η Σαβίνα Γιαννάτου: «Πάμε μια βόλτα στο φεγγάρι», «Πάει έφυγε το τρένο», «Ο ταχυδρόμος πέθανε», «Ο κυρ - Αντώνης», «Το τραγούδι της Ευρυδίκης», «Χάρτινο το φεγγαράκι», «Κάπου υπάρχει η αγάπη μου», «Ήταν καμάρι της αυγής», «Το μαντολίνο», «Το πέλαγο είναι βαθύ», «Πού το πάνε το παιδί».

Ο Χατζιδάκις ενθουσιάστηκε από το αποτέλεσμα και είπε χαρακτηριστικά στην Πλάτωνος ότι «κανείς ποτέ δεν έχει αισθανθεί τις αρμονίες μου όπως εσύ. Άκουσες και πέρα απ αυτές». Έτσι κι αλλιώς ο Μάνος Χατζιδάκις την αγαπούσε πολύ, την εμπιστεύονταν και διέβλεπε το ταλέντο και τη μετέπειτα εξέλιξή της. Δεν είναι, άλλωστε, τυχαίο το ότι τη θεωρούσε αντικαταστάτριά του. Έλεγε: «O νέος Χατζιδάκις είναι γυναίκα. Λέγεται Λένα Πλάτωνος!».

Και κάτι ακόμα: το 1991 στο δίσκο «Μύθοι της Ευρώπης», με ερμηνεύτρια τη Δήμητρα Γαλάνη, από ζωντανή ηχογράφηση το 1989 στο Αρχαίο Ωδείο της Πάτρας, η Λένα Πλάτωνος συμπεριέλαβε ανάμεσα στα τραγούδια των «μύθων» Νίνο Ρότα, Κουρτ Βάϊλ και Τζον Λένον και δύο του Μάνου Χατζιδάκι: το «In the cool of the day», που είχε τραγουδήσει ο Nat King Cole στην ομώνυμη ταινία του 1963 με την Jane Fonda και το «All alone am I», που τραγουδήθηκε από την Brenda Lee το 1964 και που με τους ελληνικούς στίχους του Γιάννη Ιωαννίδη το πρωτακούσαμε τραγουδισμένο από την Τζένη Καρέζη ως «Μην τον ρωτάς τον ουρανό» στην ταινία του Ντίμη Δαδήρα «Το νησί των γενναίων» (1959).