Με τρία σπάνια οπτικοακουστικά ντοκουμέντα τιμά την φετινή επέτειο του Πολυτεχνείου το Αρχείο της ΕΡΤ. Τον Γιάννη Ρίτσο να απαγγέλλει το «Ημερολόγιο μιας εβδομάδας Πολυτεχνείου» σε μια ειδική εκπομπή του Νότη Μαυρουδή, ένα ρεπορτάζ για τη συναυλία που δόθηκε στον χώρο του ΕΜΠ στις 16/11/1976 με τη συμμετοχή κορυφαίων καλλιτεχνών, και ένα ντοκιμαντέρ του Λάκη Παπαστάθη για τα γεγονότα της εξέγερσης.
«Γιάννης Ρίτσος: Ημερολόγιο μιας εβδομάδας Πολυτεχνείου, 16-22 Νοεμβρίου 1973»
Απόσπασμα από την εκπομπή με τίτλο «Ημερολόγιο μιας εβδομάδας Πολυτεχνείου και άλλα ποιήματα», ένα ραδιοφωνικό αφιέρωμα για την 11η επέτειο από την εξέγερση του Πολυτεχνείου. Η εκπομπή μεταδόθηκε από το Β' Πρόγραμμα της Ελληνικής Ραδιοφωνίας στις 16 Νοεμβρίου 1984.
Ο Γιάννης Ρίτσος απαγγέλει τις έξι ενότητες (Αθήνα 16 Νοεμβρίου 1973-17 Νοεμβρίου-Κάλαμος 18 Νοεμβρίου-Αθήνα 19 Νοεμβρίου-20 Νοεμβρίου-22 Νοεμβρίου) από την σύνθεσή που έγραψε με τίτλο «Ημερολόγιο μιας Εβδομάδας». Η μουσική που συνοδεύει την απαγγελία είναι του Νότη Μαυρουδή.
Ημερομηνία μετάδοσης: 16/11/1984
Παραγωγός: Νότης Μαυρουδής
-------------------------
Συναυλία στο Πολυτεχνείο για την τρίτη επέτειο της εξέγερσης
Ημέρες Πολυτεχνείου και το Αρχείο της ΕΡΤ μάς ταξιδεύει «στην αυλή του φθινόπωρου» - όπως λέει και ο Ιάκωβος Καμπανέλλης, υπογράφοντας τους στίχους του «Προσκυνήματος» - 50 χρόνια πριν, στις 16 Νοεμβρίου 1976, μέσα από ένα ειδησεογραφικό ρεπορτάζ του Γιάννη Μητσόπουλου σχετικά με τη συναυλία για τον εορτασμό της τρίτης επετείου της εξέγερσης του Πολυτεχνείου.
Ειδικότερα, στα πλάνα που καταγράφει ο φακός της ΕΡΤ παρακολουθούμε στιγμιότυπα από τη συναυλία που πραγματοποιείται στον χώρο του Εθνικού Μετσόβιου Πολυτεχνείου στις 16/11/1976, με τη συμμετοχή κορυφαίων καλλιτεχνών, όπως ο Μίκης Θεοδωράκης, ο Μάνος Λοΐζος, ο Αντώνης Καλογιάννης, ο Λάκης Χαλκιάς, η Μαρία Φαραντούρη, ο Γιώργος Νταλάρας, η Χαρούλα Αλεξίου και πολλοί ακόμη. Στην εκδήλωση συμμετείχαν επίσης οι ηθοποιοί Μάνος Κατράκης και Ασπασία Παπαθανασίου, απαγγέλλοντας ποιήματα.
-------------------------
«Αναζητώντας τη χαμένη εικόνα: Μέρες Πολυτεχνείου»
Το συγκεκριμένο επεισόδιο της σειράς «Αναζητώντας τη χαμένη εικόνα» βασισμένο σε αρχειακό κινηματογραφικό υλικό, αναφέρεται στην εξέγερση του Πολυτεχνείου, στο χαρακτήρα της κατάληψης, από τις 14, 15 και κυρίως στα γεγονότα της νύχτας της 16ης προς 17η Νοεμβρίου 1973 και σε όσα ακολούθησαν.
Πλάνα από τους δρόμους γύρω από το Πολυτεχνείο, φοιτητές και πολίτες διαδηλώνουν ενατνίον της χούντας των συνταγματαρχών, άλλοι γράφουν συνθήματα σε αυτοκίνητα, μοιράζουν φυλλάδια, κόσμος συρρέει στους παρακείμενους δρόμους, τα συνθήματα που γράφονται σε τοίχους και ακούγονται από τους διαδηλωτές μέσα και έξω από το Πολυτεχνείο. Παρακολουθούμε εκτενείς λήψεις με σκηνές από τους δρόμους στο κέντρο της Αθήνας, ιδίως από την οδό Πατησίων και το συγκεντρωμένο πλήθος γύρω από το Πολυτεχνείο. Προβάλλονται επίσης σπάνια στιγμιότυπα από τους εσωτερικούς χώρους του Πολυτεχνείου κατά τη διάρκεια της κατάληψης του Εθνικού Μετσόβιου Πολυτεχνείου.
Κατά τη διάρκεια του ντοκιμαντέρ, η κάμερα καταγράφει φυσικό ήχο, αλλά και τα συνθήματα των αγωνιστών του Πολυτεχνείου, ενώ ακούγεται η μετάδοση πλήθους μηνυμάτων του Ραδιοφωνικού σταθμού της Συντονιστικής Επιτροπής του Πολυτεχνείου με τις φωνές της Μαρίας Δαμανάκη, του Δημήτρη Παπαχρήστου και του Λάμπρου Παπαδημητράκη.
Μέσα από αποσπάσματα του μεγάλου μήκους ντοκιμαντέρ με τίτλο «Μέγαρα» (1974), των Σάκη Μανιάτη και Γιώργου Τσεμπερόπουλου, αλλά και λήψεις ιδιωτών και άλλων κινηματογραφιστών, παρακολουθούμε τις διαδηλώσεις των Μεγαρέων στους δρόμους της Αθήνας που διαμαρτύρονται κατά της απαλλοτρίωσης των κτημάτων τους και την εγκατάσταση Διυλιστηρίων, καθώς και την είσοδό τους στο Πολυτεχνείο, το οποίο βρισκόταν υπό κατάληψη από τους φοιτητές.
Περιλαμβάνονται πλάνα από τις δραστηριότητες των φοιτητών μέσα στο Πολυτεχνείο, τις συνελεύσεις, την προετοιμασία φυλλαδίων, τη συγκέντρωση τροφίμων, φαρμάκων, ενώ ακούγονται και οι εκκλήσεις για γιατρούς, αυτοκίνητα και ασθενοφόρα για μεταφορά τραυματιών, παράλληλα με πλάνα από το βράδυ πριν την έφοδο των δυνάμεων ασφαλείας μαζί με στιγμιότυπα από την είσοδο του άρματος στο Πολυτεχνείο το οποίο γκρεμίζει την πύλη του και τη στιγμή όπου συρρέουν μέσα στο χώρο του πανεπιστημίου αστυνομικοί και στρατιώτες. Γίνεται αναφορά στην άγρια επίθεση των αστυνομικών στους φοιτητές και την προσπάθεια κάποιων στρατιωτών να τους προστατέψουν. Προβάλλονται εκτενή πλάνα από την επόμενη μέρα της καταστολής της εξέγερσης μέσα από τον χώρο του Πολυτεχνείου, πλάνα από τη μεταφορά τραυματισμένων φοιτητών και την κακομεταχείρισή τους από τις αστυνομικές δυνάμεις, ενώ γίνονται αναφορές και στον τρόπο με τον οποίο το δικτατορικό καθεστώς επιχείρησε να παρουσιάσει την εξέγερση ως ένοπλη και επικίνδυνη για τη δημόσια ασφάλεια, δικαιολογώντας έτσι και τη βίαιη και πολύνεκρη καταστολή της. Ακούγεται απόσπασμα από το διάγγελμα του Γ. Παπαδόπουλου για την επιβολή στρατιωτικού νόμου την επομένη της βίαιης καταστολή της εξέγερσης. Πλάνα της επόμενης ημέρας, γύρω από το Πολυτεχνείο, κατεστραμμένα οχήματα, δρόμοι σημαδεμένοι από τα επεισόδια της προηγούμενης νύχτας, πυροσβέστες και αστυνομικοί προσπαθούν να σβήσουν τα ίχνη αυτά, ενώ οι πολίτες κινούνται στην ευρύτερη περιοχή. Η εκπομπή κλείνει με πλάνα των συνθημάτων που έγραψαν οι φοιτητές εκείνες τις ημέρες. Τελευταίο πλάνα το τεθωρακισμένο που περνάει πάνω από έναν φοιτητή και εκείνος σηκώνεται όρθιος αλώβητος.
Έρευνα-Σκηνοθεσία: Λάκης Παπαστάθης
Μοντάζ-μιξάζ: Γιώργος Διαλεκτόπουλος
Έτος παραγωγής: 1994
(φώτο: Αριστοτέλης Σαρρηκώστας / ΕΡΤ Αρχείο)
