Οδηγός επιχειρησιακής συνέχειας και τεχνικής θωράκισης Ραδιοφωνικών Σταθμών σε καταστάσεις έκτακτης ανάγκης
Του Άκη Έβενη
Σε περιόδους φυσικών καταστροφών και ακραίων κρίσεων το ραδιόφωνο στα FM και τα AM αποτελεί το πιο κρίσιμο μέσο ενημέρωσης καθώς η διατήρηση της εκπομπής του συνιστά θεσμική υποχρέωση και κοινωνικό καθήκον. Όταν τα δίκτυα κινητής τηλεφωνίας και το διαδίκτυο καταρρέουν λόγω υπερφόρτωσης οι πολίτες βασίζονται αποκλειστικά στα ελεύθερα ραδιοφωνικά κύματα προκειμένου να λάβουν ζωτικές οδηγίες προστασίας. Για την επίτευξη της απόλυτης επιχειρησιακής συνέχειας απαιτείται ένας στρατηγικός σχεδιασμός που εξαλείφει κάθε σημείο αποτυχίας και εξασφαλίζει ότι ο σταθμός θα παραμείνει ενεργός κάτω από οποιεσδήποτε συνθήκες.
Ενεργειακή αυτονομία και διαχείριση ρίσκου ισχύος
Η απώλεια ηλεκτρικού ρεύματος και οι εσωτερικές ηλεκτρολογικές βλάβες αποτελούν τις πιο συχνές αιτίες για τη σιγή ενός σταθμού. Η προστασία των υποδομών ξεκινά από την εγκατάσταση των συστημάτων αδιάλειπτης παροχής ισχύος UPS σε ειδικά απομονωμένους και πυράντοχους χώρους με ανεξάρτητο κλιματισμό ώστε να αποφεύγεται η υπερθέρμανση των μπαταριών. Τα δωμάτια αυτά πρέπει να εξοπλίζονται με συστήματα αυτόματης κατάσβεσης ξηρού αερίου όπως το FM200 ή το Inergen τα οποία σβήνουν τη φωτιά στερώντας το οξυγόνο χωρίς να καταστρέφουν τα ηλεκτρονικά κυκλώματα με νερό. Παράλληλα είναι απαραίτητη η ύπαρξη ηλεκτροπαραγωγών ζευγών επαρκούς ισχύος σε KVA τόσο στα κεντρικά στούντιο όσο και στα κέντρα εκπομπής στο βουνό τα οποία θα ενεργοποιούνται αυτόματα μέσω πινάκων μεταγωγής ATS εντός δευτερολέπτων από τη διακοπή. Η στρατηγική αυτή ολοκληρώνεται με τη σύναψη προνομιακών συμβολαίων για την άμεση προμήθεια καυσίμων πετρελαίου σε περιπτώσεις παρατεταμένου γενικού blackout.
Γεωγραφική εφεδρεία και εναλλακτικές οδεύσεις σήματος
Η συγκέντρωση όλων των λειτουργιών σε ένα μόνο κτίριο αυξάνει κατακόρυφα το ρίσκο ολικής καταστροφής από μια πυρκαγιά ή πλημμύρα. Οι σύγχρονοι σταθμοί οφείλουν να διατηρούν ένα πλήρως εξοπλισμένο εφεδρικό στούντιο σε διαφορετική γεωγραφική τοποθεσία το οποίο θα είναι έτοιμο να αναλάβει τη ζωντανή ροή του προγράμματος μέσα σε λίγα λεπτά αν οι κεντρικές εγκαταστάσεις υποχρεωτικά εκκενωθούν. Επιπλέον η μεταφορά του ηχητικού σήματος από τα στούντιο προς τους πομπούς πρέπει να θωρακίζεται με πολλαπλές και ανεξάρτητες οδεύσεις STL. Αυτό επιτυγχάνεται με την ταυτόχρονη χρήση μικροκυματικών ζεύξεων οπτικών ινών και εξελιγμένων κωδικοποιητών IP που εκπέμπουν μέσω δικτύων κινητής τηλεφωνίας 4G και 5G διασφαλίζοντας ότι η απώλεια μίας γραμμής δεν θα επηρεάσει την εκπομπή.
Αυτοματοποίηση και διαχείριση έκτακτης ανάγκης στο κέντρο εκπομπής
Ακόμα και στην ακραία περίπτωση που αποκοπεί πλήρως η επικοινωνία των στούντιο με το βουνό ο πομπός δεν επιτρέπεται να μείνει βουβός. Στον χώρο της εκπομπής εγκαθίστανται ειδικές συσκευές ανίχνευσης σιγής οι οποίες παρακολουθούν συνεχώς τη ροή του ήχου και ενεργοποιούνται αμέσως μόλις εντοπίσουν παύση δευτερολέπτων. Οι συσκευές αυτές συνδέονται με τοπικά συστήματα αναπαραγωγής ή υπολογιστές cloud που ξεκινούν αυτόματα τη μετάδοση ενός προεγκατεστημένου προγράμματος έκτακτης ανάγκης. Το πρόγραμμα αυτό περιλαμβάνει συνεχόμενη μουσική ροή και προηχογραφημένα χρηστικά μηνύματα με γενικές οδηγίες πολιτικής προστασίας κρατώντας την εμβέλεια του σταθμού ζωντανή για τους πολίτες που αναζητούν ενημέρωση.
Πρωτόκολλα συντήρησης και έλεγχος τεχνικής ετοιμότητας
Η αποτελεσματικότητα όλων των παραπάνω συστημάτων εξαρτάται αποκλειστικά από την τακτική και αυστηρή συντήρησή τους από το τεχνικό προσωπικό. Οι γεννήτριες και τα UPS πρέπει να υποβάλλονται σε μηνιαίες δοκιμές υπό πραγματικές συνθήκες πλήρους φορτίου του σταθμού για να επιβεβαιώνεται η σωστή λειτουργία των πινάκων μεταγωγής. Ταυτόχρονα επιβάλλεται η διενέργεια περιοδικών θερμογραφικών ελέγχων με ειδικές κάμερες στους ηλεκτρολογικούς πίνακες ώστε να εντοπίζονται έγκαιρα τυχόν κρυφές υπερθερμάνσεις πριν αυτές εξελιχθούν σε βραχυκυκλώματα ή πυρκαγιές.
Τέλος, ολο το προσωπικό πρέπει να συμμετέχει σε τακτικές ασκήσεις ετοιμότητας και προσομοίωσης καταστροφών ώστε όλοι οι εργαζόμενοι να γνωρίζουν με ακρίβεια τη διαδικασία χειροκίνητης μετάβασης στα εφεδρικά συστήματα και τη διαχείριση της ροής σε συνθήκες κρίσης.
